بخش پنجم ثمّ انشا - سبحانه - فتق الاجواء و شقّ الارجاء و سكائك الهواء ترجمه سپس خداوند سبحان طبقات جوّ را از هم گشود و اطراف آن را باز كرد و فضاهاى خالى ايجاد نمود ! شرح و تفسير چگونگى آغاز آفرينش جهان در نخستين جمله از عبارت مورد بحث ، به سراغ آغاز آفرينش مىرود و با اشاره به خلقت فضا مىفرمايد : « سپس خداوند سبحان طبقات جوّ را از هم گشود و فضا را ايجاد كرد » ( ثمّ انشأ سبحانه فتق « 1 » الاجواء « 2 » .

--> ( 1 ) « فتق » ( بر وزن مشق ) در اصل به معناى گشودن و فاصلهء ميان دو چيز است ضدّ « رتق » ( چنان كه راغب در « مفردات » گفته است ) . و به صبح « فتيق » مىگويند ، چون افق را مى شكافد و ظاهر مىشود و به گفتهء « لسان العرب » به افراد فصيح و سخنور « فتيق اللّسان » مى گويند زيرا زبان گشاده‌اى دارند . ( 2 ) « اجواء » جمع « جوّ » - به گفتهء « مفردات » و « لسان العرب » - به معناى هوا و فضايى است كه ميان زمين و آسمان قرار دارد .